Bài học từ Lời Chúa_Chúa Nhật Tuần XVII Thường Niên_Ga 6:1-15

BÀI HỌC TỪ LỜI CHÚA – 17TNB

Ga 6:1-15

Cần có cái nhìn chạnh thương của Thiên Chúa

“Ta mua đâu được bánh cho những người này ăn?” (Ga 6:5)

Thường Niên năm B, từ Chúa nhật 17 đến Chúa nhật 21, Lời Chúa trong Phụng vụ ngày Chúa nhật được đọc “Diễn từ Bánh Hằng Sống” trong Tin Mừng Gioan để giúp cho dân Chúa suy niệm về lòng thương xót của Thiên Chúa ngang qua Thánh Thể. Đoạn Tin Mừng Gioan 6:1-15 kể lại phép lạ Chúa hóa bánh ra nhiều từ năm chiếc bánh và hai con cá của một em bé. Tôi học được bài học về lòng thương cảm và quảng đại mà Chúa Giêsu muốn nơi người môn đệ của Ngài.

“Đức Giêsu nhìn thấy đông đảo dân chúng đến với mình. Người hỏi ông Philípphê: "Ta mua đâu ra bánh cho họ ăn đây?" Người nói thế là để thử ông, chứ Người đã biết mình sắp làm gì rồi. Ông Philípphê đáp: "Thưa, có mua đến hai trăm quan tiền bánh cũng chẳng đủ cho mỗi người một chút.” (Ga 6:5-7). Đám đông dân chúng bị thu hút đi theo Đức Giêsu vì họ chứng kiến các phép lạ của Ngài đã làm (Ga 6:2); bất kể họ theo Ngài do bởi động cơ nào, Đức Giêsu cũng chạnh lòng thương (Mc 6:34). “Lòng chạnh thương” hiểu theo ngôn ngữ Hy Lạp tức là “xúc động đến đau cả ruột gan”[1]. Chính từ lòng chạnh thương ấy mà Ngài biết Ngài sẽ phải làm gì (Ga 6:6), nhưng là để cho các môn đệ học bài học về sự quan tâm đến nhu cầu của người khác, Ngài đã hỏi ông Philipphê: "Ta mua đâu ra bánh cho họ ăn đây?" (Ga 6:5). Chúa luôn đòi hỏi các môn đệ xưa cũng như nay phải có cái nhìn của Chúa – cái nhìn chạnh thương đối với người nghèo, hãy nhìn thấy và quan tâm đến những người đói khát... rồi “chính anh em hãy cho họ ăn” (Mc 6:37).

"Ta mua đâu ra bánh cho họ ăn đây?" Cái nhìn của Chúa Giêsu trước người nghèo rất đơn giản và thật nhân bản; Ngài tỏ bày cho ta về một Thiên Chúa không xa vời, cách biệt; Ngài đưa ta trở về lại với thực tại của con người và mời chúng ta vượt qua thái độ dửng dưng trước các nhu cầu sống của con người hôm nay và biết lãnh phần trách nhiệm đối với “đám dân” ở trước mặt ta.

Đại dịch Covid 19 đang bùng phát đợt 4 tại Sài Gòn, nhiều khu phố bị phong tỏa vì có người nhiễm Covid (dương tính), và rồi lệnh “giãn cách xã hội” áp đặt lên toàn thành phố[2]. Giữa hoàn cảnh khó khăn, có vài người trong một khu phố nhắn tin: “Chúng mình bị phong tỏa ngay thời điểm khó khăn, khu phố mình cố gắng giúp nhau.” Thế rồi gạo, củ cải, củ dền, cải ngọt, rau muống... được mang đến, đặt giữa đường ai cần đến lấy, có tiền thì bỏ vào túi nilon cạnh đó để mua tiếp thực phẩm cho những ngày khác, ai không có lấy vừa đủ dùng trong ngày.[3] Một người bạn khác của tôi phục vụ tại Trường Tình Thương Ái Linh chia sẻ “Thương vụ tử tế này hiện đang kêu gọi cổ đông góp vốn đầu tư theo cách “tình cho không biếu không.” Mời những ai tràn đầy tình thương góp tình thương gửi đi khắp phố.”[4] Một người Chị khác chia sẻ hình ảnh, tại khuôn viên tu viện của Chị sắp sẵn mỗi túi gồm gạo, nước tương, rau quả xanh, với câu nhắn rất ngắn: “Chút quà nhỏ trao cả tấm lòng mùa Covid.”[5] Có cái nhìn chạnh thương của Chúa khiến chúng ta sẵn sàng phục vụ anh chị em mình trong yêu thương và khiêm tốn ở bất cứ hoàn cảnh nào ta có thể.

"Ở đây có một em bé có năm chiếc bánh lúa mạch và hai con cá, nhưng với ngần ấy người thì thấm vào đâu!" (Ga 6:8). Vẫn còn đó, nhiều môn đệ của Chúa, khi đứng trước các vấn đề của đồng loại thường có câu trả lời của sự dửng dưng: “Việc này lớn quá. Ta không thể làm được gì cho chuyện này. Quá sức chúng ta.” Và rồi ta tự miễn chước cho mình trách nhiệm phải làm một cái gì đó tùy theo khả năng và điều kiện chúng ta đang có. Tông đồ Philipphê cũng có tâm trạng như chúng ta vậy: “Thưa, có mua đến hai trăm quan tiền bánh cũng chẳng đủ cho mỗi người một chút.” (Ga 6:7). Ngay cả đôi khi ta cảm thấy mình, một cách nào đó, có thể đóng góp phần của mình, nhưng rồi ta nghĩ là làm cái gì đó lớn lao mới đáp ứng được nhu cầu người nghèo, nghĩ thế, thấy mình không đủ khả năng và phương tiện lại biện minh như ông Phêrô thưa với Đức Giêsu: "Ở đây có một em bé có năm chiếc bánh lúa mạch và hai con cá, nhưng với ngần ấy người thì thấm vào đâu!" (Ga 6:8) thế là ta không thấy mình có trách nhiệm phải làm gì đó cho người nghèo. Đó là thái độ dửng dưng, đó cũng là thái độ thiếu đức tin và thiếu tinh thần khiêm tốn phục vụ. Lời Chúa cũng đang chất vấn mỗi chúng ta rằng: Thiên Chúa không thay thế chúng ta, không thay thế tạo vật để hóa không thành có. Ngài đòi hỏi chúng ta góp phần, đòi chúng ta biết chia sẻ, đòi chúng ta phải làm những hành động cụ thể mà ta có thể làm để giúp đỡ người nghèo; và ta tin rằng, Ngài sẽ phán xét chúng ta về những hành động ta có thể làm mà ta đã không làm, vì Chúa đã dạy: “mỗi lần các ngươi không làm như thế cho một trong những người bé nhỏ nhất đây, là các ngươi đã không làm cho chính Ta vậy.” (Mt 25:45)

“Đức Giêsu cầm lấy bánh, dâng lời tạ ơn, rồi phân phát cho những người ngồi đó. Cá nhỏ, Người cũng phân phát như vậy, ai muốn ăn bao nhiêu tuỳ ý.” (Ga 6:11). Tin Mừng tường thuật một hình ảnh thật đẹp: Đức Giêsu truyền cho các môn đệ bảo dân chúng ngồi xuống (c.10), Người cầm lấy bánh hướng về Cha trên trời dâng lời chúc tụng, tạ ơn (eucharistèsas), bẻ ra, trao cho các môn để và các môn đệ phân phát cho dân. Cá nhỏ Ngài cũng làm như thế và ai muốn ăn bao nhiêu tùy ý (c.11). Đức Giêsu đã giới thiệu cho nhân loại về một Thiên Chúa tình yêu, một Thiên Chúa chạnh thương trước những nhu cầu của con người, một Thiên Chúa sẵn sàng thực hiện những nghĩa cử yêu thương đối với những ai đến với Ngài..., dù đôi khi chỉ với những lý do rất trần thế. Và ngang qua gương mẫu của em bé đã dâng cho Chúa năm chiếc bánh và hai con cá, Lời Chúa thôi thúc ta tránh xa thói “vụng trộm” khư khư giữ “cái ít ỏi” của mình trong tay. Cách Chúa Giêsu đã làm từ “cái ít ỏi” tưởng như không thể, trong tay của em bé, để nuôi đám đông dân chúng, giúp ta nhận ra rằng điều không thể đối với kẻ ích kỷ sẽ trở thành điều có thể đối với các tâm hồn quảng đại. Và Chúa vẫn tiếp tục làm phép lạ hóa bánh ra nhiều.

Hình ảnh yêu thương này vẫn cứ lặp đi lặp lại hàng ngày trong thánh lễ, chính trong cử hành tạ ơn này, Chúa Giêsu tiếp tục hiến dâng chính Ngài làm của lễ tạ ơn Thiên Chúa và trao ban Thánh Thể cho các tín hữu đến tham dự bàn tiệc thánh. Kết lễ, chủ tế “chúc anh chị em ra đi bình an” như lời mời gọi cho từng người Kitô hữu, “anh chị em hãy ra đi cho họ ăn.” Hình ảnh yêu thương của Chúa lại được các tín hữu lặp lại trong đời sống thường nhật... Và khi hoàn tất công việc phục vụ, Chúa cũng mời ta noi gương Chúa lánh mặt đi và lên núi một mình để cầu nguyện (Ga 6:15). Một sự phục vụ thật đẹp, thật khiêm tốn.

Lời Chúa luôn chất vấn con “ta mua đâu ra bánh cho họ ăn?” và mời gọi con “hãy cho họ ăn.” Lạy Chúa, xin hãy sai con đi... sai con đến với những ai nghèo nàn, lầm than...; sai con đến với người bệnh tật cô đơn.... sai con đến với người đói khổ, cùng cực... Xin giúp con dám cho Chúa “cái ít ỏi” con đang có, ngang qua nhiều tổ chức và nhiều hình thức, để phục cho người đang cần; con tin rằng, điều không thể đối với con người thì trở thành có thể đối với Chúa. Và mọi người ai nấy sẽ được no nê.

Sư huynh Giuse Lê Văn Phượng, FSC