Bài Học Từ Lời Chúa _ Chúa Nhật 24 TNC_ Lc 15:1-32

BÀI HỌC TỪ LỜI CHÚA – CN 24C

Lc 15:1-32

Sáng tạo mà thiếu biện phân và lắng nghe sẽ lạc lối.

Trở về khi nhận ra lòng thương xót và tha thứ
của Thiên Chúa.

“Trên trời cũng thế, ai nấy sẽ vui mừng vì một người tội lỗi ăn năn sám hối, hơn là vì chín mươi chín người công chính không cần phải sám hối ăn năn.” (Lc 15:7)

Lời Chúa Tin Mừng Luca 15:1-32 giúp tôi suy tư về hai bài học: (1) con người lạc lối khi chọn lựa làm theo sáng kiến riêng đến độ không lắng nghe những lời khuyên bảo, hướng dẫn, góp ý của người khác, nhất là những người có trách nhiệm. (2) còn kẻ lầm lạc mà biết tin tưởng vào lòng thương xót, vào tình yêu và sự tha thứ của Thiên Chúa, của người có trách nhiệm, của cộng đoàn, gia đình... người ấy sẽ trở về.

Con chiên lạc khi quyết định tách ra khỏi đàn (c.4), hay người con thứ ôm phần gia tài ra khỏi nhà cha nó (c.12–13) để ra đi là do nó có một “sáng kiến” về cách thế tìm hạnh phúc mà nó tự cho đó là khả năng sáng tạo của chính mình (c.13). Sáng tạo là điều hay, nhưng phải cần biện phân sáng kiến qua việc lắng nghe góp ý, khuyên bảo của người khác, nhất là những người có trách nhiệm. Điều ấy không làm ta mất sáng tạo mà làm cho sáng kiến của chúng ta chín chắn và bảo đảm đạt được kết quả. Tin Mừng không nói con chiên lạc bất mãn ông chủ hay với đàn, cũng không nói người con thứ xung đột với cha mình, hay ghét bỏ, giận hờn người anh nó hoặc các tôi trai tớ gái; chỉ xin phần gia tài anh ta được hưởng (c. 12). Điều đó cho thấy khi con người dùng tự do của mình làm theo ý riêng thì không phải do người ấy chán nản hay bất mãn cha mẹ, anh chị hoặc người có trách nhiệm hay các thành viên khác trong cộng đoàn, mà chỉ đơn giản người ấy nghĩ và tin rằng mình có khả năng tự làm cho mình đạt tới hạnh phúc; người ấy tự cho sáng kiến của mình là tuyệt và không còn cần đến ai, không còn muốn nghe góp ý, không còn tin tưởng vào ai ngoài bản thân mình. Lúc đó kẻ ấy lạc lối, bị sa ngã... Sa ngã theo định nghĩa từ là sai lầm do tự tôi[1]. Như thế tội nguyên tổ luôn được lặp lại trong từng mỗi con người và trong từng ngày sống khi chúng ta chỉ muốn làm theo ý riêng và muốn tự mình quyết định cho hạnh phúc bất chấp ý định của Thiên Chúa trên thân phận con người.

Khi lạc lối đó là thời gian sống trong u mê của cái “tôi”, trong sai lầm, nghĩa là trong trí khẳng định một điều mà khách quan bên ngoài không phải như vậy. Con chiên tưởng là một mình lang thang với cây cỏ là tự do, là vui thú, nhưng nó cảm thấy cô đơn và nguy hiểm bị sói dữ cướp đi mạng sống khi không có chủ chiên và các chiên khác trong đàn. Người con thứ cũng nghĩ rằng hạnh phúc là có tiền của và ăn chơi phóng đãng (c.13), nhưng khi hết sạch tài sản mới thấy cái nhục nhã của kẻ ăn xin ở đợ (c.14-15). Con người chỉ thức tỉnh, biết mình lạc lối khi có một biến cố xảy đến giúp họ nhận ra sai lầm của mình. Nhưng thức tỉnh chưa chắc đã trở về, kẻ lạc lối chỉ trở về khi tin rằng mình sẽ được thương xót, hay nói cách khác đúng hơn là tin vào tình thương và sự tha thứ của cha mẹ mình, của chủ mình, của các thành viên trong gia đình hay cộng đoàn đức tin của mình. Người con thứ chỉ đứng lên trở về khi tin rằng (và mong được như vậy) ít là cha sẽ nhận mình làm tôi tớ để được sống trong sự chăm sóc bao bọc chở che của cha (c.17-19). Con chiên lạc cảm nhận được sự yêu thương chăm sóc âu yếm của chủ, nên khi thấy chủ chiên nó không bỏ chạy, không núp trốn. Nếu không tin vào lòng thương xót, không tin vào tình yêu tha thứ của Thiên Chúa, con người sẽ rơi vào tình trạng cố chấp trong sai lầm, ù lì trong tội, nó sẽ không quay trở về... Đó là tình trạng của ma quỷ. Như vậy, yếu tố để quay trở về, để hoán cải, đó là phải nhận ra tình thương của Thiên Chúa và thấy mình dù bất xứng, nhưng vẫn đáng được yêu thương; và tin rằng mình sẽ được đón nhận, được tha thứ nên quyết tâm thay đổi, chuyển hướng cuộc đời, “đứng lên trở về”. Theo giáo lý về bí tích Hoà Giải, đó là việc ăn năn tội cách trọn, yếu tố đi kèm với hành vi thú lỗi.

Lạy Chúa khi con có những sáng kiến trong công việc hay định hướng, xin cho con biết khiêm tốn dừng lại để biện phân và lắng nghe những hướng dẫn, những góp ý của người có trách nhiệm, đừng để con tự cho mình là “chúa”, cao ngạo loại trừ Thiên Chúa ra khỏi cuộc đời, tự vạch cho mình một lối đi riêng khi tìm kiếm hạnh phúc để tránh được sự lạc lối và lầm lẫn. Những khi con lầm đường, lạc lối, dù con có hành động sai trái và hư hỏng đến thế nào đi nữa, xin soi sáng cho con nhận ra, qua những biến cố xảy đến trong cuộc đời, Ngài đang mong chờ con với lòng từ bi lân tuất để đừng ù lì trong lầm lạc, biết thức tỉnh và tin tưởng vào sự tha thứ của Chúa mà quay trở về.

Sư Huynh Giuse Lê Văn Phượng, fsc